ISI سازمان خوبى است كه در حدود پنجاه سال پيش تأسيس شده است. اين سازمان مقاله هايى را كه در مجله هايى كه خود به رسميت شناخته و چاپ شده است، فهرست مى كند و وسيله اى فراهم مى كند كه طالبان، به مقاله هاى مورد نظر خود به آسانى دست يابند و البته با رجوع به آن مى توان پيشرفت علم در جهان و در كشورها را با تقريب اندازه گرفت و سطح علم كشورها را سنجيد. پيداست كه فهرست ISI به عنوان ميزان سنجش چندان دقيق نيست اما به هرحال يكى از موازينى است كه بايد با ميزان هاى دقيق تر تكميل شود. دانشمندان ما هم از چندين سال پيش به اهميت چاپ مقاله ها در مجله هاى ISI پى برده اند و در اين كار كم و بيش اهتمام كرده اند.
اين اهتمام بويژه از جهت سياسى و حفظ حيثيت كشور موجه است زيرا سرعت رشد پيشرفت علمى و تناسب يا بى تناسبى پژوهش در كشورها و رتبه علمى هر كشور را به تقريب معلوم مى كند. تا اينجا نه فقط هيچ اشكالى بر ISI وارد نيست بلكه اقبال به آن شايسته و لازم به نظر مى رسد. قضيه وقتى دشوار مى شود كه ISI نه فقط ملاك مطلق در رتبه بندى علمى كشورها و تعيين مقام و مرتبه دانشمندان مى شود بلكه مقام بلندى پيدا مى كند و به صورت هيكل مقدسى درمى آيد كه چون و چرا در مطلق بودن آن جهل و كفر به شمار مى رود. در اين صورت چه بسا كه ISI به كلى بى فايده و حتى مضر شود. ISI را بايد همان كه هست بازشناخت و پذيرفت و از آن فايده برد. ISI مركزى است كه مقاله ها را فهرست مى كند و البته مقاله هاى همه مجله ها در فهرست آن نمى آيد. شايد تعداد مجله هاى ايرانى كه مقالات آن فهرست مى شود از عدد انگشتان يك دست كمتر باشد و چه خوب است كه اگر مى خواهيم ميزان پژوهش ها و مقاله هاى دانشمندان كشورمان در آن بيشتر منعكس شود، تعداد اين مجله ها افزايش يابد.
...
علم به مجله ها اعتبار مى دهد و نه بالعكس. اصلاً تاريخ كه به ملاك هايى مثل ISI نياز ندارد. چه بسا كسانى كه پيش از ISI به دنيا آمده اند و نام ISI را نشنيده اند و حتى در زمان ISI بوده اند و به آن كارى نداشته اند؛ جهان، آنان را صاحب نظر و دانشمند مى شناسد. و شايد از ميان كسانى كه صدها بار نامشان در فهرست ISI آمده است، در آينده هيچ نماند و اين همه مقاله سازى باد هوا باشد.
...
نوشته اگر علمى و تحقيقى است به هر زبانى كه باشد جاى خود را باز مى كند و اگر ساختگى و قلابى باشد فقط به درد شهرت و تبليغات بازار سوداگرى علم -كه به تازگى دائر شده است- مى خورد و خدا كند كه مقاله سازان و سوداگران متاع علم، راه بهره مندى و برخوردارى از بودجه پژوهش را به خود منحصر نسازند و پژوهشگران دقيق و صبور را مأيوس و منزوى نكنند.
تبديل مركز ISI به كعبه مقاله سازان با بعضى تصميم ها و اقدام هاى ديگر مناسبت دارد و افراط و تفريط به آن محدود و ختم نمى شود. دانشگاه ها اغلب به مقاله هاى استادان اگر در مجله هاى غيرمنتسب به دانشگاه يا مراكز علمى چاپ شوند يا نشانى از خودى بودن در آن ظاهر نباشد، نمره نمى دهند يا نمره بسيار كمى مى دهند. معنى اين تلقى اين است كه علم مهم نيست بلكه دانشگاه مهم است. ملاك هم تعلق و انتساب به دانشگاه است نه مقام علمى استاد. اگر بنويسند كه او استاد دانشگاه تهران است و مقاله اش در مجله هاى داراى عنوان علمى- پژوهشى چاپ شود، نمره اى مى گيرد و اگر اين شرايط حاصل نباشد مقاله اش اعتبار ندارد و يا مثلاً در حدود يك دهم نمره و امتياز به آن تعلق مى گيرد.
...
شنيده ام كه گفته اند اگر هر يك از اعضاى هيأت علمى دانشگاه ها يك مقاله در ISI داشته باشند ايران در عداد ده كشور برتر علمى جهان قرار مى گيرد.
(من وقتى اين را شنيدم گفتم چرا نوشتن دو مقاله را پيشنهاد نكنيم تا يكى از پنج كشور صاحب علم باشيم؟) اين ظاهراً تدبير خوبى است ولى بهتر آن است كه عجالتاً آن را مخفى بداريم زيرا اگر كشورهايى كه در رديف هاى بالاتر از ما قرار دارند مثل ما متوجه شوند كه با ثبت مقاله بيشتر در فهرست ISI علمشان ترقى مى كند، شايد به هريك از پژوهندگان و دانشمندانشان تكليف كنند كه هريك دو مقاله بنويسند. در آن صورت اين خطر وجود دارد كه ما رتبه فعلى را هم از دست بدهيم. من به علم كشورم و به دانشمندان آن جسارت نمى كنم. فقط مى خواهم بدانم كه آيا درد علم و آموزش و فرهنگ در كشور ما كمبود مقاله در فهرست ISI است و مؤسسات علمى وظيفه اى جز اين ندارند كه به هر وسيله اى اين كمبود را جبران كنند؟ به طور معمول مقاله هايى كه براى بالابردن ارقام و آمار نوشته مى شود سطحى و بى مايه است. ما به جاى اين كه به دانشمندان مجال بدهيم كه تأمل و تحقيق كنند و آثار خوب پديد آورند، آنها را ملزم نكنيم كه رفع تكليف كنند و مقاله بى مايه براى مجله ها بفرستند و احياناً نوشته هاى خود را با پرداخت پول آگهى چاپ كنند.
...
كسانى كه با حسن نيت تكليف و الزام كردند كه همه دانشگاهيان بايد نامشان در فهرست ISI ثبت شود وگرنه لايق عنوان دانشمند نيستند، ظاهراً علم را با شغل و استاد را با كارمند يكى گرفته اند. علم به يك اعتبار شغل است و استادان هم در استخدام دانشگاه ها هستند و بويژه وظيفه تدريس و پژوهش را چنانكه مقرر است بايد انجام دهند. ولى علم و پژوهش شغلى در ميان ديگر شغل ها نيست و وظايف علمى را بر طبق مقررات نمى توان انجام داد، مگر آنكه غرض نمايش و تظاهر و رفع تكليف باشد.
...
اگر قرار است ما اينجا پژوهش كنيم و حاصل آن را به خارج بفرستيم چرا از فرار يا مهاجرت مغزها شكوه داريم. دانشمندان مقيم خارج از كشور هم مقاله مى نويسند و خيلى آسان آثارشان را چاپ مى كنند. اگر قرار است به اينجا بيايند و حقوق از مراكز علمى كشورشان بگيرند و مقاله به زبان خارجى براى صدور به خارج بفرستند آيا بهتر نيست كه همانجا بمانند و از شرايط و امكان هايى كه در اختيارشان قرار دارد، بهره مند شوند. اگر وظيفه دانشمندان نوشتن مقاله و فرستادن آن به خارج است چرا بايد از فرار مغزها ناراضى باشيم؟
خواندن اصل مقاله (هر چند طولاني است) و اندکي تامل را به همه اهالي دانشگاه توصيه مي کنيم.
admin Site Admin
تاريخ عضويت: 07 Jun 2003
ارسالها: 105
ارسال شده:
پنجشنبه Jun 10, 2010 10:15 pm
Every paper published in a respectable journal should have a preface by
the author stating why he is publishing the article, and what value he
sees in it. I have no hope that this practice will ever be adopted.
-- Morris Kline
مشاهده موضوع بعدي مشاهده موضوع قبلي
شما نميتوانيد در اين تالار موضوع جديدي ارسال کنيد شما نميتوانيد به موضوعات اين تالار پاسخ دهيد شما نميتوانيد پيغامهاي ارسالي خود در اين تالار را، ويرايش کنيد شما نميتوانيد پيغام هاي ارسالي خود در اين تالار را حذف کنيد شما نميتوانيد در نظرسنجيهاي اين تالار شرکت کنيد
